Mevsimsel Kamp Rehberi: Yazdan Kışa Uyum
İlk kampımı temmuz ortasında, Antalya'nın hemen arkasındaki bir çam ormanında yapmıştım. Çadırı kurdum, uyku tulumumu içine attım, o gece de neredeyse hiç uyumadım. Çünkü tulumum kışlık bir tulumdu ve ben terden sırılsıklam olmuş halde saat üçte dışarı çıkıp taşın üstüne oturdum. Aynı tulumla kasım ayında Bolu'ya gittiğimde ise hayatımı kurtardı. Malzeme aynıydı, mevsim değişmişti. İşte tüm meselenin özeti bu.
Yeni başlayanların en sık düştüğü tuzak, kampı tek bir aktivite olarak düşünmek. Oysa ağustosta Ege kıyısında kamp yapmakla, martta Karadeniz yaylasında kamp yapmak birbirine benzemeyen iki iştir. Mevsime göre kamp hazırlığı yapmayı öğrendiğinizde hem daha az malzemeyle daha rahat edersiniz hem de gerçekten tehlikeli durumlardan uzak kalırsınız.
Sorun tam olarak nedir?
Vücudumuz ısıyı korumaya ya da atmaya çalışırken enerji harcar. Kampta bu enerjiyi doğru yönetemezseniz, üşümek ya da aşırı ısınmak yorgunluğa, yorgunluk da dikkatsizliğe dönüşür. Dikkatsizlik ise doğada kaza demektir. Bu yüzden mevsim planlaması bir "konfor" konusu değil, doğrudan güvenlik konusudur.
İkinci sorun beklenti yönetimi. Kışın kamp yapan birinin fotoğraflarını görüp heveslenip, elindeki üç mevsim ekipmanla aralıkta yola çıkmak çok yaygın bir hata. Ben de yaptım. Sonuç: sabaha kadar oturarak titredim ve o günden sonra havayı değil kendi ekipmanımı sorgulamaya başladım.
Mevsimleri karşılaştırırsak
Aşağıdaki tablo, kendi kamp defterimden çıkardığım kaba bir özet. Türkiye çok farklı iklim bölgeleri barındırdığı için burada yazılanları bulunduğunuz bölgeye göre esnetmeniz gerekir.
| Mevsim | Ana zorluk | Avantajı | Öne çıkan ekipman | Yeni başlayan için |
|---|---|---|---|---|
| İlkbahar | Ani yağış, çamur, dengesiz sıcaklık | Yeşillik, su kaynakları bol, sinek az | Su geçirmez mont, ekstra çorap, sağlam çadır tabanı | Çok uygun |
| Yaz | Sıcak, güneş, sivrisinek, su tüketimi | Uzun gündüz, kolay kuruma, kalabalık ve neşeli alanlar | Havalandırmalı çadır, ince tulum, şapka, bol su kabı | En uygun |
| Sonbahar | Erken kararma, gece soğuğu, nem | Serin yürüyüş havası, muhteşem renkler, sakin alanlar | Kafa lambası, katmanlı giyim, üç mevsim tulum | Uygun, biraz deneyim ister |
| Kış | Donma riski, kar yükü, kısa gün | Tam sessizlik, böcek yok, bambaşka manzara | Kış çadırı, yalıtımlı mat, ocak ve yedek yakıt | Önce eğitimli biriyle |
Benim uyguladığım kademeli yol
Bir arkadaşım "kampa hangi mevsimde başlamalıyım" diye sorduğunda cevabım hep aynı: yaz sonu veya ilkbahar sonu. Neden? Çünkü hava affedicidir. Bir hata yaparsanız, örneğin yağmurluğunuzu evde bıraktıysanız, bu can sıkıcı olur ama tehlikeli olmaz. Kışın aynı hata bambaşka sonuçlar doğurur.
- Birinci sezon: Yaz ve ilkbahar sonu, düzenli kamp alanlarında, mümkünse tuvaleti ve su çeşmesi olan yerlerde. Amaç çadır kurmayı, ocağı kullanmayı, uyku düzenini oturtmak.
- İkinci sezon: Sonbahar. Gece sıcaklığının 5 dereceye kadar düştüğü, sabah nemin çadırı ıslattığı koşulları öğrenin. Katmanlı giyinmeyi burada oturtacaksınız.
- Üçüncü sezon: Kar üzerinde kamp. Ama tek başınıza değil, daha önce yapmış biriyle. Kış kampı ekipman listesi ayrı bir konu ve doğru çadır seçimi burada hayati.
Her mevsim için değişmeyen üç şey
Kampa çıktığım her tarihte yaptığım üç iş var ve bunlar mevsimden bağımsız:
- Gece sıcaklığına bakmak, gündüze değil. Uygulamalar genelde gündüz sıcaklığını büyük puntoyla gösterir. Ben en düşük değere bakar, üstüne bir de yükseklik farkını hesaba katarım. Her 100 metre yükselişte havanın belirgin şekilde soğuduğunu unutmayın.
- Yalıtım matını asla ihmal etmemek. Yeni başlayanlar bütçeyi tuluma yatırıp mata iki kuruş vermiyor. Ama soğuk çoğunlukla yukarıdan değil, yerden gelir. Yazın ince bir mat işini görür; sonbahar ve kışta kalın, yalıtım değeri yüksek bir mat şart.
- Su planı yapmak. Yazın çok su içmek gerekir, bu açık. Ama kışın da terlemenin fark edilmemesi yüzünden sessizce susuz kalırsınız. Beslenme ve su yönetimi konusunu mevsime göre ayrı ayrı düşünün.
Gece 2'de üşüyerek uyanan biri, sabah rotada dikkatli olamaz. Kamp hazırlığının yarısı uykunun kalitesiyle ilgilidir.
Bölgeye göre düşünmek
Türkiye'de mevsim tek başına yeterli bir bilgi değil. Ekim ayında Datça'da tişörtle otururken, aynı hafta Kaçkarlar'da kar yiyebilirsiniz. Ben planlarken şu sırayı izliyorum: önce bölge, sonra rakım, sonra mevsim, en sonra ekipman. Bu sırayı tersten kurarsanız, elinizdeki malzemeye uygun yer aramaya başlarsınız ki bu da kısıtlayıcı olur.
Pratik bir öneri: yaşadığınız şehre iki saat mesafedeki bir alanı seçin ve orada dört mevsim kamp yapın. Aynı yerin ocakta ve temmuzda ne kadar farklı bir y